Wat is schenkbelasting in 2026? Alles wat je moet weten
Wat is schenkbelasting in 2026? Alles wat je moet weten !
Wat is schenkbelasting in 2026? Alles wat je moet weten
Schenkbelasting betaal je wanneer je een schenking ontvangt die boven de geldende vrijstelling uitkomt. De Belastingdienst stelt jaarlijks de vrijstellingsbedragen vast: in 2026 geldt een algemene vrijstelling van €2.769 per schenker per jaar. Ouders mogen hun kind in 2026 belastingvrij €6.908 schenken. Kom je boven die grens? Dan doe je aangifte via Mijn Belastingdienst. Gebruik de Rekenhulp schenkbelasting van de Belastingdienst om snel te zien of en hoeveel je verschuldigd bent.
Inhoudsopgave
- Wat is schenkbelasting precies?
- Wanneer moet je schenkbelasting betalen?
- Welke vrijstellingen gelden er in 2026?
- Hoe bereken je de schenkbelasting?
- Aangifte doen en betalen: hoe pak je dat aan?
- Speciale situaties die je moet kennen
- Wanneer schakel je een fiscalist in?
- Belangrijkste inzichten
- Schenken vraagt meer planning dan de meeste mensen denken
- Schenkingsplan laten beoordelen door Ambitionvalley
- Handige bronnen en officiële links
- Veelgestelde vragen
Wat is schenkbelasting precies?
Schenkbelasting is de belasting die de ontvanger betaalt over een schenking die de vrijstelling overschrijdt. Een schenking is elke overdracht waarbij de schenker bewust verarmt en de ontvanger verrijkt, zonder dat daar een tegenprestatie tegenover staat.
Dat kan op verschillende manieren:
- Contant geld of bankoverschrijving — de meest voorkomende vorm.
- Goederen of roerende zaken — denk aan een auto of sierraden.
- Vastgoed — een woning of perceel grond, waarbij de waarde in het economisch verkeer als grondslag geldt.
- Overdracht van een onderneming of aandelen — ook dit valt onder schenkbelasting, tenzij de bedrijfsopvolgingsregeling (BOR) van toepassing is.
De ontvanger is in principe de belastingplichtige. Betaalt de schenker de belasting namens de ontvanger, dan wordt dat bedrag zelf ook als schenking gezien. Dat is een veelgemaakte vergissing die de grondslag onnodig verhoogt.
Schenkingen van beide ouders of partners telt de Belastingdienst op als één schenking. Krijg je van je vader €2.000 en van je moeder €1.500 in hetzelfde jaar? Dan is de gecombineerde schenking €3.500, wat boven de algemene vrijstelling van €2.769 uitkomt. Aangifte is dan verplicht.
Schenken heeft ook effect op je nalatenschap: een lagere vermogenspositie bij overlijden betekent minder erfbelasting. Dat maakt schenkingen een instrument voor vermogensoverdracht op de lange termijn.
Wanneer moet je schenkbelasting betalen?
Je bent aangifteplichtig zodra de totale schenking van één schenker in een kalenderjaar boven de voor jou geldende vrijstelling uitkomt. Geen uitnodiging nodig: de verplichting geldt altijd, ook als de Belastingdienst je er niet aan herinnert.
Ouders worden fiscaal als één schenker behandeld. Twee afzonderlijke overboekingen van vader en moeder worden dus samengeteld. Hetzelfde geldt voor gehuwde of geregistreerde partners die schenken.
De aangifte doe je in het jaar van ontvangst of uiterlijk op 1 maart van het jaar erna. Heb je de schenking in december 2025 ontvangen? Dan heb je tot 1 maart 2026 de tijd.
Pro-tip: Wacht niet op een brief van de Belastingdienst. De verantwoordelijkheid ligt bij jou als ontvanger. Wie te laat aangifte doet, riskeert een boete.
Welke vrijstellingen gelden er in 2026?
De vrijstellingsbedragen worden jaarlijks aangepast. Controleer actuele bedragen altijd op belastingdienst.nl.
| Relatie / situatie | Vrijstelling 2026 | Voorwaarden |
|---|---|---|
| Algemeen (iedereen) | €2.769 per jaar | Per schenker, per ontvanger |
| Ouder aan kind | €6.908 per jaar | Ouders tellen als één schenker |
| Eenmalig verhoogd (kind 18–40 jaar) | €33.129 | Vrij te besteden, eenmalig per kind |
| Eenmalig verhoogd voor dure studie | €69.009 | Kind 18–40 jaar, notariële akte vereist |
| Bedrijfsopvolgingsregeling (BOR) | Volledige vrijstelling (tot bepaald bedrag) | Onderneming moet worden voortgezet |
Let op: de eenmalig verhoogde vrijstelling voor de eigen woning (de zogeheten "jubelton") is per 1 januari 2024 volledig afgeschaft. Schenkingen voor woningaankoop vallen sindsdien onder de reguliere vrijstellingen.
De eenmalig verhoogde vrijstellingen van €33.129 en €69.009 gelden alleen voor kinderen tussen 18 en 40 jaar en mogen slechts één keer worden benut. Gebruik je de verhoogde vrijstelling voor een studie, dan vervalt de mogelijkheid om later de vrij-te-besteden variant te gebruiken.
Hoe bereken je de schenkbelasting?
Het tarief hangt af van twee factoren: je relatie tot de schenker en het belastbare bedrag. De Belastingdienst onderscheidt drie groepen. Groep 1 zijn kinderen en partners, groep 2 zijn kleinkinderen en verdere afstammelingen, groep 3 zijn alle anderen. Hoe verder de relatie, hoe hoger het tarief.
De tarieven voor schenkbelasting worden gepubliceerd door de Belastingdienst en kennen progressieve schijven.
Rekenformule: belastbare grondslag = ontvangen schenking − van toepassing zijnde vrijstelling.
Zo werkt het stap voor stap:
- Stel de totale schenking vast — tel alle giften van dezelfde schenker in het kalenderjaar bij elkaar op.
- Bepaal de vrijstelling — welke relatie heb je met de schenker en welke vrijstelling is van toepassing?
- Bereken de grondslag — trek de vrijstelling af van de totale schenking.
- Bepaal je groep — kind/partner (groep 1), kleinkind (groep 2) of overig (groep 3).
- Pas het tarief toe — gebruik de tarieftabel van de Belastingdienst voor de juiste schijf.
- Controleer via de rekenhulp — vul je gegevens in bij de Rekenhulp schenkbelasting voor een nauwkeurige uitkomst.
Concreet voorbeeld: je ontvangt €10.000 van een vriend (groep 3). De algemene vrijstelling is €2.769. De belastbare grondslag is €10.000 − €2.769 = €7.231. Hierop past de Belastingdienst het tarief voor groep 3 toe. Gebruik de rekenhulp voor het exacte bedrag, want de schijfgrenzen en percentages worden jaarlijks vastgesteld.
Pro-tip: Maak een screenshot van de uitkomst in de rekenhulp en bewaar die samen met bankafschriften en eventuele schenkingsovereenkomst. De Belastingdienst kan tot vijf jaar na de schenking controleren.
Aangifte doen en betalen: hoe pak je dat aan?
Je doet aangifte via het formulier "Aangifte schenkbelasting" in Mijn Belastingdienst. Schenker en ontvanger kunnen samen aangifte doen als de schenker de belasting wil betalen. Vergeet niet: als de schenker betaalt, is dat bedrag zelf ook een schenking.
Stap-voor-stap aangifte:
- Log in op Mijn Belastingdienst met DigiD.
- Kies "Aangifte schenkbelasting" onder het kopje Schenken.
- Vul de gegevens van de schenker en de schenking in (datum, bedrag, aard).
- Voeg bewijsstukken toe: bankafschrift, schenkingsovereenkomst (bij grotere bedragen), notariële akte (bij studie-vrijstelling).
- Controleer de berekende grondslag en het tarief.
- Dien de aangifte in en bewaar de bevestiging.
- Betaal het opgelegde bedrag binnen de gestelde termijn. Bij betalingsproblemen kun je een betalingsregeling aanvragen.
| Situatie | Wie is verantwoordelijk | Risico bij niet-betaling |
|---|---|---|
| Ontvanger doet aangifte en betaalt | Ontvanger | Boete + rente voor ontvanger |
| Schenker betaalt namens ontvanger | Ontvanger blijft wettelijk aansprakelijk | Fiscus kan bij schenker innen |
| Geen aangifte gedaan | Ontvanger | Naheffing, boete, mogelijke strafrechtelijke gevolgen |
Leg contractueel vast wie de belasting betaalt, zeker bij grotere schenkingen. Dat voorkomt discussie achteraf.
Speciale situaties die je moet kennen
Niet elke schenking is eenvoudig. Een aantal situaties vraagt extra aandacht.
- 180-dagenregel: schenkingen in de laatste 180 dagen vóór overlijden worden door de Belastingdienst als erfdeel behandeld. Ze vallen dan onder de erfbelasting, niet de schenkbelasting. Dit voorkomt dat mensen vlak voor overlijden grote bedragen schenken om erfbelasting te ontwijken. Betaalde schenkbelasting wordt verrekend.
- Giften van beide ouders: ouders worden als één schenker gezien. Twee aparte overboekingen van vader en moeder worden opgeteld. Dit leidt regelmatig onbedoeld tot aangifteplicht.
- Eenmalige vrijstellingen combineren: je kunt de eenmalig verhoogde vrijstelling voor vrij besteden (€33.129) en die voor een dure studie (€69.009) niet allebei benutten. Kies er één, en leg die keuze vast in de aangifte.
- Leeftijdsgrens: de eenmalig verhoogde vrijstellingen gelden alleen als de ontvanger tussen 18 en 40 jaar oud is op het moment van de schenking.
- Schenking vanuit een holding of BV: dit is een situatie die DGA's regelmatig onderschatten. Een schenking vanuit de holding kan door de Belastingdienst worden aangemerkt als uitdeling, met gevolgen voor box 2 en het gebruikelijk loon. De jaarrekening en de aangifte schenkbelasting moeten dan op elkaar worden afgestemd. Voor DGA's is dit een reden om fiscale risico's vooraf goed in kaart te brengen.
- Bedrijfsopvolgingsregeling (BOR): bij overdracht van een onderneming of aanmerkelijk belang kan een vrijstelling gelden, mits de onderneming wordt voortgezet. De voorwaarden zijn strikt en vereisen doorgaans notariële en fiscale begeleiding.
Wanneer schakel je een fiscalist in?
Voor standaard giften binnen de jaarlijkse vrijstelling volstaat zelf aangifte doen via Mijn Belastingdienst. Maar er zijn situaties waarbij professioneel advies geen luxe is.
Schakel een fiscalist in als:
- De schenking boven €33.129 uitkomt of een eenmalige verhoogde vrijstelling betreft.
- Je als DGA of BV-eigenaar vanuit een holding wil schenken (box 2-effecten, gebruikelijk loon, jaarrekening).
- Er sprake is van een bedrijfsoverdracht waarbij de BOR mogelijk van toepassing is.
- De schenking vastgoed betreft (waardering, overdrachtsbelasting, box 3-effecten).
- Je meerdere schenkingen in één jaar plant en wil voorkomen dat vrijstellingen dubbel worden gebruikt.
Wat neem je mee naar een afspraak:
- Overzicht van alle schenkingen in het betreffende jaar (per schenker).
- Bankafschriften en eventuele schenkingsovereenkomsten.
- Inzicht in je fiscale positie: box 1/2/3, BV-structuur, gebruikelijk loon.
- Vragen over toekomstige schenkingen en nalatenschapsplanning.
Pro-tip: Schenken is maatwerk, zeker voor DGA's en ondernemers. Een goed schenkingsplan bespaart niet alleen schenkbelasting, maar ook erfbelasting op de lange termijn.
Dit artikel is algemene informatie, geen persoonlijk fiscaal advies. Plan een gesprek met Ramin voor je eigen situatie.
Belangrijkste inzichten
Schenkbelasting betaal je alleen over het deel van een schenking dat boven de vrijstelling uitkomt, en de aangifte is altijd de verantwoordelijkheid van de ontvanger.
| Punt | Details |
|---|---|
| Vrijstelling 2026 (algemeen) | €2.769 per schenker per jaar; ouders aan kind €6.908 per jaar. |
| Eenmalige verhoogde vrijstelling | €33.129 vrij besteden of €69.009 voor dure studie, voor kinderen van 18–40 jaar. |
| Aangifteplicht bij ontvanger | Ontvanger doet aangifte, ook zonder uitnodiging van de Belastingdienst. |
| 180-dagenregel | Schenkingen in de laatste 180 dagen vóór overlijden vallen onder erfbelasting. |
| Ambitionvalley | Ramin Nourzad helpt bij schenkingsplannen voor particulieren, ZZP'ers en DGA's met BV-structuur. |
Schenken vraagt meer planning dan de meeste mensen denken
Veel mensen behandelen schenkbelasting als een formuliertje dat je invult als je iets geeft. Dat klopt voor kleine giften binnen de vrijstelling. Maar zodra er meer vermogen in het spel is, of een BV, of een bedrijfsoverdracht, wordt het een fiscale puzzel met meerdere lagen.
Wat ik in de praktijk zie: DGA's die vanuit hun holding schenken zonder te beseffen dat dit als uitdeling wordt aangemerkt. Of ouders die denken dat twee aparte overboekingen twee aparte vrijstellingen opleveren. Dat zijn fouten die achteraf duur uitpakken, niet omdat de regels onduidelijk zijn, maar omdat niemand ze vooraf heeft doorgerekend.
Schenkingen zijn ook een van de meest effectieve instrumenten voor nalatenschapsplanning. Wie jaarlijks structureel schenkt binnen de vrijstellingen, bouwt over tien of twintig jaar een aanzienlijk belastingvoordeel op. Dat vraagt geen ingewikkelde constructie, alleen consistentie en een goed bijgehouden administratie.
Schenkingsplan laten beoordelen door Ambitionvalley
Ambitionvalley helpt particulieren, ZZP'ers en DGA's bij het opzetten van een schenkingsplan dat past bij hun fiscale situatie. Of het nu gaat om een jaarlijkse gift aan je kinderen, een eenmalige verhoogde vrijstelling voor een studie, of een overdracht vanuit je holding: Ramin kijkt naar de samenhang tussen schenkbelasting, erfbelasting, box 2 en je BV-structuur.
Geen standaardadvies, maar een beoordeling op maat van jouw situatie. Dat begint met een eerste check: wat zijn je plannen, wat is je fiscale positie, en waar liggen de risico's? Plan een eerste gesprek via de aanmeldpagina van Ambitionvalley.
Dit artikel is algemene informatie, geen persoonlijk fiscaal advies. Plan een gesprek met Ramin voor je eigen situatie.
Handige bronnen en officiële links
- Rekenhulp schenkbelasting — bereken snel of en hoeveel schenkbelasting je moet betalen.
- Aangifte schenkbelasting (Belastingdienst) — uitleg over aangifteplicht en het indienen van aangifte via Mijn Belastingdienst.
- Vrijstellingen 2026 (Belastingdienst) — actuele vrijstellingsbedragen per relatie en situatie.
- Tarieven schenkbelasting (Belastingdienst) — progressieve tarieftabellen per groep.
- 180-dagenregel bij overlijden (Rijksoverheid) — officiële uitleg over schenkingen vlak voor overlijden en de relatie met erfbelasting.
- Schenken en schenkbelasting (Belastingdienst) — overzichtspagina met alle relevante onderwerpen.
Controleer actuele bedragen altijd op belastingdienst.nl, want vrijstellingen worden jaarlijks aangepast.
Veelgestelde vragen
Hoeveel schenkbelasting moet ik betalen?
Dat hangt af van je relatie tot de schenker en het bedrag boven de vrijstelling. Gebruik de Rekenhulp schenkbelasting van de Belastingdienst voor een nauwkeurige berekening op basis van jouw situatie.
Wie betaalt de schenkbelasting bij een schenking?
De ontvanger is wettelijk aansprakelijk. Betaalt de schenker de belasting, dan is dat bedrag zelf ook een schenking. De Belastingdienst kan de belasting alsnog bij de schenker innen als de ontvanger niet betaalt.
Wat is gunstiger, erven of schenken?
Schenken tijdens leven is vaak voordeliger: je benut jaarlijkse vrijstellingen en verlaagt het nalatenschap, waardoor er minder erfbelasting verschuldigd is. De exacte uitkomst hangt af van bedragen, relaties en timing.
Wat zijn schenkingen precies?
Een schenking is elke overdracht van vermogen waarbij de schenker bewust verarmt en de ontvanger verrijkt, zonder tegenprestatie. Dat omvat geld, goederen, vastgoed en overdracht van ondernemingen of aandelen.
Geldt de jubelton nog in 2026?
Nee. De eenmalig verhoogde vrijstelling voor de eigen woning is per 1 januari 2024 volledig afgeschaft. Schenkingen voor een woningaankoop vallen sindsdien onder de reguliere vrijstellingen.
Aanbeveling
Ramin Nourzad(Oprichter & Fiscalist (LL.M))
Ik kom niet uit een welvarend gezin en weet wat financiële zorgen zijn. Daarom ben ik fiscalist geworden. Ik zie te veel ondernemers keihard werken en toch onnodig veel belasting betalen door een gebrek aan kennis. Met Ambition Valley zorg ik dat je stopt met te veel belasting betalen en start met het slim opbouwen van je vermogen en pensioen.
LinkedInGerelateerde artikelen
